Шиналарды монтаждау кезінде пайдаланылған майды неге қолдануға болмайды
Шинаны дискіге орнату кезінде шина борты мен дискінің ободы арасындағы үйкелісті азайту қажет. Кейде бұл үшін мотор майы, пайдаланылған май, солидол немесе басқа да мұнай өнімдері қолданылады. Мұндай жағдайда шина дискіге жеңілірек орнатылғандай көрінеді, бірақ бұл әдіс шина өндірушілерінің талаптарына қайшы және шинаның зақымдану қаупін арттырады.
Дұрыс монтаждық майлағыш орнату және бортты орнына түсіру кезінде уақытша сырғуды қамтамасыз етіп, кейін кебуі тиіс. Ал пайдаланылған май кеуіп кетпейді, сырғу қасиетін сақтайды және шина мен дискінің резеңке элементтеріне әсер етуі мүмкін.
Пайдаланылған майдың қауіптілігі
1. Резеңкеге әсері
Шина өндірушілері монтаждау кезінде мұнай негізіндегі майлағыштарды қолдануға тікелей тыйым салады.
Michelin монтаж кезінде тек мақұлданған шиномонтаждық майлағышты қолдану қажет екенін көрсетеді. Мұнай негізіндегі майлағыштарды, силиконды, бензинді, эфирді және антифризді пайдалануға болмайды. Осындай талаптар Continental және басқа да өндірушілердің нұсқаулықтарында көрсетілген.
Мұнай өнімдері шина бортының, камераның және ободтық таспаның резеңкесінің қасиеттерін өзгертуі мүмкін. Нақты салдар резеңке құрамына, майдың мөлшеріне және онымен жанасу ұзақтығына байланысты болады. Зақым бірден байқалмауы мүмкін. Сондықтан монтаждан кейін көзге көрінетін ақаудың болмауы мұндай әдістің қауіпсіз екенін білдірмейді.
2. Шинаның дискіде айналып кетуі
Арнайы монтаждық паста орнату кезінде ғана қажет болатын уақытша сырғуды қамтамасыз етеді. Кепкеннен кейін ол шинаның дискіге қатысты сырғуына жол бермеуі тиіс.
Пайдаланылған май майлау қасиетін ұзақ сақтайды. Жылдам үдеу, күрт тежеу немесе жоғары айналдыру моменті кезінде шина дискінің үстінде өз орнынан жылжуы немесе айналып кетуі мүмкін.
Мұндай қауіп әсіресе мына жағдайларда жоғары:
* Жүк көлігі мен жол талғамайтын көлік шиналарында
* Ауыл шаруашылығы техникасында
* КГШ-да
* Төмен қысыммен жұмыс істеген кезде
* Қуатты автомобильдер мен мотоциклдерде
Titan компаниясы монтаждық құрамның қалдықтары шина мен дискінің арасында сырғуға әкелуі мүмкін екенін тікелей ескертеді.
3. Камералы шиналардың зақымдануы
Камералы дөңгелекте шинаның айналып кетуі қосымша қауіп тудырады. Камера покрышкамен бірге қозғалады, ал оның вентилі дискінің тесігінде бекітілген күйде қалады.
Осының салдарынан:
* Вентиль қисаюы мүмкін
* Камера вентиль түбінен жыртылуы мүмкін
* Вентиль үзіліп кетуі мүмкін
* Қысым тез төмендеуі мүмкін
Май камера мен ободтық таспаның материалына да әсер етуі ықтимал.
4. Борттың дұрыс орнықпау қаупі
Монтаждық майлағыш тек жұмысты жеңілдету үшін қолданылмайды. Ол шина бортының ободтағы орнына біркелкі және дұрыс түсуіне көмектеседі, сондай-ақ монтаждау құралдарынан болатын зақымдану қаупін азайтады.
Сәйкес келмейтін құрам, майлағыштың шамадан тыс мөлшері немесе оның құрамындағы ластанулар мынадай мәселелерге әкелуі мүмкін:
* Шинаның біркелкі отырмауы
* Шинаның дискке қатысты ығысуы
* Теңгерімнің бұзылуы
* Шина бортының зақымдануы
* Борт арқылы ауа шығуы
Michelin дұрыс монтаждық майлағыш шинаның орталыққа дәл әрі біркелкі орнығуына ықпал ететінін және борттың зақымдану қаупін азайтатынын көрсетеді.
5. Пайдаланылған майдағы ластанулар
Пайдаланылған майдың нақты құрамын зертханалық талдаусыз бақылау мүмкін емес. Оның құрамында мынадай қоспалар болуы ықтимал:
* Күйе және жану өнімдері
* Металл бөлшектері
* Құм мен кір
* Жанармай қалдықтары
* Су және басқа техникалық сұйықтықтар
Michelin монтаждық майлағышты таза күйде, құмнан, металл жоңқаларынан және қатты бөлшектерден қорғалған жағдайда сақтау қажеттігін атап көрсетеді.
Камералы шиналарда мұндай ластанулар камераны қажап, уақыт өте келе оның жыртылуына әкелуі мүмкін.
6. Шиномонтажшының денсаулығына қауіп
Пайдаланылған мотор майы терімен тұрақты жанасуға арналмаған. Ұлыбританияның еңбек қауіпсіздігі және еңбекті қорғау жөніндегі қызметі HSE пайдаланылған мотор майымен жиі және ұзақ уақыт жанасу дерматитке және терінің басқа да ауруларына, соның ішінде тері қатерлі ісігіне әкелуі мүмкін екенін ескертеді.
Пайдаланылған майды шиномонтажда қолдану қызметкерлерді зиянды материалмен қажетсіз байланысқа түсіреді.
Нені қолдану керек
Шиналарды монтаждау кезінде шина және диск өндірушісінің талаптарына сәйкес келетін арнайы монтаждық пастаны немесе сұйық майлағышты ғана пайдалану қажет.
Сапалы монтаждық құрам:
* Резеңкемен үйлесімді болуы
* Жанбайтын болуы
* Жылдам кебуі
* Ұзақ уақыт сақталатын сырғанақ қабат қалдырмауы
* Ободтың коррозиясына себеп болмауы
* Таза және ластанудан қорғалған болуы
* Өндіруші ұсынған концентрацияда қолданылуы тиіс
Монтаждық майлағыштың орнына мыналарды қолдануға болмайды:
* Жаңа немесе пайдаланылған мотор майын
* Солидолды және басқа қою майларды
* Дизель отынын
* Бензин мен еріткіштерді
* Антифризді
* Силиконды майлағыштарды
* Құрамы белгісіз тұрмыстық химиялық құралдарды
Егер шина май қолданылып орнатылған болса
Шинаның сыртындағы дақтарға қарап сұйықтықтың майлы екенін болжауға болады, бірақ оның нақты химиялық құрамын фотосурет арқылы анықтау мүмкін емес. Монтаж жасаған ұйымнан қолданылған өнімнің атауын және қауіпсіздік паспортын сұрату қажет.
Егер майдың пайдаланылғаны расталса немесе қолданылған сұйықтықтың түрін анықтау мүмкін болмаса, мына жұмыстарды орындау ұсынылады:
* Шинаны дискіден шешу
* Обод пен шина бортын өндіруші рұқсат еткен құралмен тазалау
* Шина бортының жағдайын тексеру
* Камераны, ободтық таспаны, вентильді және тығыздағыш элементтерді қарау
* Шинаны арнайы монтаждық майлағышпен қайта орнату
* Борттың дұрыс отырғанын тексеру және дөңгелекті теңгеру
Шина маймен қысқа уақыт жанасқан деген себеппен оны бірден есептен шығаруға болмайды. Соңғы шешім шина демонтаждалғаннан кейін жүргізілген тексеру негізінде қабылдануы тиіс.
Егер резеңкенің жұмсаруы, ісінуі, жарылуы немесе басқа өзгерістері байқалса, шинаны өндірушінің техникалық маманына көрсету қажет.
Қорытынды
Пайдаланылған май шинаны орнатуды тек алғашқы сәтте жеңілдетеді. Бірақ ол шина мен дискінің арасында бақыланбайтын мұнай қабатын қалдырады. Бұл резеңкеге әсер етуі, шинаның дискіде айналып кетуіне, камераның зақымдануына және қатты ластанулардың жиналуына себеп болуы мүмкін.
Арнайы монтаждық пастаны үнемдеуден түсетін пайда зақымданған шинаның құнымен, қайталама жөндеу шығындарымен немесе қысымның кенеттен жоғалуынан туындайтын салдармен салыстыруға келмейді.
Пайдаланылған майды шиномонтажда қолдану техникалық тұрғыдан дұрыс емес және қауіпсіздік талаптарына сай келмейді.
Дереккөздер
* Michelin: Lubricant for Michelin Truck Tires
* Continental: Tire Mounting Safety Instruction
* Titan OTR Tires: Safety Information
* Trelleborg Tires: Tire Maintenance
* UK HSE: Used Engine Oil

